Google+

Koleksiyon ve Müzelerin Tarihsel Gelişimine Karşılaştırmalı Bir Bakış -1-

Koleksiyon ve müzeciliğin tarihsel gelişimi müzecilik literatüründe kabul gören şekliyle şu şekilde sıralamak mümkün:

  • Antik Yunan dünyasında başlayan koleksiyon geleneği
  • İskenderiye Kütüphanesi ve Müzesi
  • Ortaçağ’da kilisenin kutsal emanetler koleksiyonu
  • “Stüdyo” ve “Galeri”lerde sanat koleksiyonları
  • “Cabinet of curiosities” nam-ı değer acayipler kabinesinde doğa tarihi koleksiyonları
  • 17. yy ilk modern müzenin kurulması

Yine müzecilik literatüründe Türkiye’nin de içinde bulunduğu Yakın Doğu coğrafyasında ise koleksiyon geleneğinin kökenleri Avrupa’ya göre daha yakın dönemde başlamıştır:

  • Selçuklular Dönemi’nde koleksiyon geleneği
  • Yavuz Sultan Selim’in Doğu seferi sonunda Kutsal Emanetler’in Osmanlı Devlet’inde geçişi
  • Osmanlı Dönemi müzecilik anlayışı
  • Erken Cumhuriyet dönemi müzecilik çalışmaları

Yukarıdaki özete bakıldığında, Doğu ile Batı’nın koleksiyon oluşturmada kimi ortak noktalara sahip oldukları söylenebilir.

cyd_001

Bu yazı dizisinde Batı ile Doğu arasındaki benzerlikleri ortaya çıkarmaya, Doğu’nun sahip olduğu ancak göz ardı edilen bazı özelliklerinin aslında koleksiyon ve müzecilik açısından taşıdığı önemin altını çizmeye çalışacağım. Bu durum,bilimsel koleksiyonlar, sanat koleksiyonları ve kutsal emanetler başlıkları altında ele alınacaktır.

Yazı, literatürde yer alan genel geçer bilgilere mümkün olduğunda az yer vermeyi hedeflemektedir.  verecektir. Muse‘ların sadece Batı’daki kurumlarda olmadığını, Beytü’lHikme’nin de Muse‘lara ev sahipliği yapma olasılığından bahsetmeye çalışacaktır. Yazının kesinlikle bilimsel, bol dipnotlu bir makale olma gibi bir hedefi yoktur.Asıl hedef, konuyla ilgilenen araştırmacılar için basit bir yol haritası çizmektir. Bu haritaya başka araştırmacılar tarafından yeni yerler eklenerek çok daha ayrıntılı hale getirilebilir. Ve hatta getirilmesi de gerekmektedir. Belki böylece ülkenin bilimsel ortamının üzerine dökülen ölü toprağı bir miktar temizlenebilir, “hakemli”, “bilimsel” makale yığınları arasından işe yarar, dişe dokunur yazılar çıkabilir. Yazı dizisi boyunca yorumlarınızla siz de bu tartışmanın derinleştirilmesine katkıda bulunabilirsiniz.

Hakkında Cihan Çolak

2002 yılında İÜ Arkeoloji Bölümü, 2009 yılında Yıldız Teknik Üniversitesi Müzecilik Yüksek Lisans bölümünden "Üniversite Müzeleri" teziyle mezun oldum. Üç sene aynı bölümde Araştırma Görevlisi olarak çalıştıktan sonra 2010 yılında İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü Sağlık Müzesi proje ekibine dahil oldum. 2013 yılında Cerrahpaşa Tıp Tarihi Müzesi envanter projesinde görev aldım. Ocak 2014 tarihinden beri de İleri Yayınlarında araştırmacı olarak çalışmaktayım. Müze-Teknoloji, müzelerin internette temsili, envanter sistemi oluşturma ve sayısal koleksiyon yönetimi alanlarında çalışmalarda bulunmaktayım.

Yanıt ver

E-posta adresiniz yayımlanmayacaktır.İşaretli alanları doldurmak zorunludur *

*

Yukarıya çık