Google+

VI. Çanakkale Müzeler Buluşması

7-9 Mart 2014 tarihleri arasında Çanakkale Kent Müzesi’nin kuruluş kutlamaları kapsamında bu sene altıncısı düzenlenen “Çanakkale Müzeler Buluşması”nı takip eden ve MMKD Twitter sayfasından #MüzelerÇanakkalede etiketiyle anlık paylaşımda bulunan E. Mine Bora, sempozyumda öne çıkan konuları, tartışma başlıklarını ve notları MMKD için yazdı.

canakkale-muzeler-bulusmasi

Somut Olmayan Kültüre Miras (SOKÜM)

7 Mart Cuma günü, Çanakkale Müzeler Buluşması katılımcıları Kent Müzesi’nde buluştu. 8 Mart günü ise, sabahtan akşam saat 7 sularına kadar Somut Olmayan Kültürel Miras (SOKÜM) üzerinden tartışmalar devam etti. Panel ve forum, Çanakkale Deniz Müzesi Konferans Salonu’ndaydı. Açılış konuşması Çanakkale Kent Müzesi Koordinatörü Cevat İnce yaptı, ardından da Prof. Dr. Ali Osman Uysal başkanlığında birinci oturum gerçekleştirildi.

Etkinliğin ilk oturumunda, Prof. Dr. Muhtar Kutlu “Somut Olmayan Kültürel Miras Kültürünün Korunması ve UNESCO”, Solmaz Karabaşa “UNESCO Somut Olmayan Kültürel Mirasın Korunması Sözleşmesi’nin Türkiye’de Uygulamaya Geçirilme Çalışmaları”, Metin Turan “Kent ve Bellek”, Alpaslan Santur “Somut Olmayan Kültürel Mirasın Müzelenmesi Çerçevesinde Açık Hava Müzeler ve Halkbilim Müzeleri” başlıklı sunuşlarını yaptılar.

Prof. Dr. Muhtar Kutlu, etnografya müzelerinin artık ömrünü tamamladığını, bunları dönüştürmek, başkalaştırmak gerektiği noktasına değindi. Kültürel mirasın ulusal olarak sahip çıkılmasının önemini vurgulayarak, ilgili konudaki Türkiye’nin 2006 yılında imzaladığı sözleşme ve UNESCO’nun korumak, yaşatmak, geliştirmek ekseni üzerinden kültüre bakışını değerlendirdi. SOKÜM tanımını hatırlarsak; toplulukların, grupların ve kimi durumlarda bireylerin kültürel miraslarının bir parçası olarak tanımladıkları uygulamalar, temsiller, anlatımlar, bilgiler, beceriler ve bunlara ilişkin araçlar, gereçler ve kültürel mekanlar anlamına gelmektedir. Bu bağlamda Solmaz Karabaşa, Kültür ve Turizm Bakanlığı’ndaki SOKÜM çalışmalarını anlattı, il envanterleme çalışmalarına devam ettiklerini söyledi ve üniversiteler, sivil toplum kuruluşları gibi katılımcılığın ne kadar önemli olduğunun altını çizdi. Alparslan Santur ise, açıkhava ve halkbilimi müzeleri üzerinde durarak, ağırlıklı olarak Norveç’ten örnekler verdi. Örneğin, 4,5 milyon nüfusa sahip Norveç’te bulunan Açıkhava Müzesi sayısı 150.

Öğleden sonraki oturumda, Zeynep Özçörekçi Göl, “Somut Olmayan Kültürel Miras Değeri Karagöz’ün Müzelenmesi Üzerine Görüşler” başlıklı sunumunu gerçekleştirdi, ulusal bir Karagöz Müzesi kurulması ve bellek niteliği taşıması önerisini dile getirdi. Daha sonra, Bursa Karagöz Müzesi üzerine sunum ve tasvir yapım ustası Ercan Aksal yönetiminde bir atölye yapıldı. Bursa Karagöz Müzesi’nde 250-300 tasvir, 30-40 da kukla mevcut olup, bu konuda kurslar da veriliyor. Doç. Dr. Cumhur Aslan başkanlığında yapılan üçüncü oturumda, Mümtaz Fırat “Çanakkale’de Somut Olmayan Kültürel Mirasın Tespiti ve Envanter Çalışmaları”, Ömer Gözükızıl “1915 Çanakkale Savaşları ve Menkıbelerine Bir Bakış”, Doç. Dr. Rüstem Aslan “Troia Üzerine Destanlar”, Yrd. Doç. Dr. Deniz Ünsal ise “Troia Müzesi Projesi Sergi Dilinde Troia Destanlarının Etkisi ve Kullanımı” başlıklı konuşmalarını gerçekleştirdiler.

Mümtaz Fırat, Çanakkale çalışmalarında tespit etme, envanterleme ve İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü ile iletişim şeklinde işin sürdüğünü belirterek, şu ana kadar, seramikçilik, keşkek, Hıdırellez, kispetçilik, bayramlaşma törenleri, zeybek oyunları vb., 14 farklı somut olmayan kültürel mirası envantere sunduklarını dile getirdi. Ömer Gözükızıl, menkıbenin bir çeşit düz yazı olduğunu ifade etti ve savaş zamanında yazılan su, ateş, zaman-mekan ve yemek menkıbelerinden örnekler sundu. Doç Dr. Rüstem Aslan, Homeros’un yazdığı hem yazılı hem sözlü tarih geleneği olan İlyada ve Odysseia’dan bahsetti. Yrd. Doç.Dr. Deniz Ünsal ise; mitlerin ya da söylencelerin günümüzde de izleri bulunduğunu ve hafıza yaratmak, aidiyet kurmak için bunlardan yararlanma yoluna gidebileceğimizi belirtti.

foto_raf 3

Forumlar

Oturumların sonrasında forum bölümüne geçildi. Bülent Özden moderatörlüğünde gerçekleşen forumun ilk bölümünde panelistler dinleyicilerin sorularını yanıtladı. Forum daha sonra, dinleyicilerin katkı ve önerileri üzerinden somut olmayan kültürel mirasın korunması, müzelerde sergilenmesi, bazı unsurlarının farklı müzecilik eğitimlerinde bir eğitim aracı olarak kullanılması gibi alt başlıklarda önerilerle devam etti. Özellikle mevcut etnografya müzeleri, kent müzeleri ve yeni oluşmaya başlayan somut olmayan kültürel miras müzelerinde ortaya çıkan sorular, öngörülen sorunlar ve somut olmayan kültürel miras konularının bu tarz sempozyumlarda daha fazla tartışılmasına olan ihtiyaç tespit edilerek buluşma sona erdi.

foto_raf 4

Çanakkale Müzeler Buluşması’nın son gününde, Karagöz oynatıcısı Osman Ezgi (Bursa Karagöz Müzesi) tarafından Deniz Müzesi Konferans Salonu’nda, çocuklara ve ailelerine, iki seans halinde Karagöz Oyunu sergilendi.

Etkinlikte öne çıkan ifadeler arasında Prof. Dr. Muhtar Kutlu’nun, “Troia destanlarının somut olmayan kültürel miras olarak kaydedilmesi için çalışmalıyız.” ifadesi çarpıcıydı. Gayet verimli ve samimi geçen sempozyumda, müzecilerin birbirleriyle iletişim halinde olabilmesi asıl önemli noktaydı. Bu buluşmayı organize eden Çanakkale Kent Müzesi’ne teşekkürlerimle…

*Fotoğraflar E. Mine Bora tarafından çekilmiştir. 

Hakkında MMKD

Türkiye'de müzecilik platformu // bilgi@mmkd.org.tr
Yukarıya çık